Koeien maakten plaats voor plantaardige yoghurt

Hoe lang de Grobbens in Enschede al aan melkveehouderij doen? Vier generaties? ‘Minstens, want ik weet niet beter of al mijn voorouders waren boeren’, zegt vader Wim. Moeder Annet: ‘Zoals Wims voorouders allemaal boeren waren, waren die van mij dat ook. Wij zijn beiden op een boerderij buiten Enschede geboren, maar we werden onteigend vanwege de uitbreiding van de stad. Aan de Badweg hier in Enschede hebben we vervolgens de boerderij van Wims ouders voortgezet.’

Maar ook daar moesten de Grobbens rond 2007 vertrekken. Annet: ‘Dat had met de herinrichting te maken, waardoor ons kavel kleiner zou worden.’ Wim: ‘Bovendien zat de N18 er aan te komen. We konden kiezen: of we zouden tussen de wegen in komen te zitten of we moesten verkassen.’ Het werd het laatste. Rond 2010 werd aan de rand van recreatiegebied Het Rutbeek een nieuwe boerderij neergezet.

Zoons Bart en Tom waren toen rond de twintig. ‘We hebben destijds veel gesprekken gehad over wel of niet het bedrijf overnemen’, vertelt Tom. ‘We studeerden toen nog, Bart in Amsterdam, ik in Enschede. Bart wilde misschien nog wel iets met de boerderij, maar ik had daar op dat moment niet zoveel interesse in.’ Annet: ‘We hebben de jongens altijd vrij gelaten, ze mochten gaan doen wat ze zelf wilden. Het waren ook zeker geen jongens die na school de tas aan de kant gooiden en meteen de stal indoken.’

Wim: ‘Toen mijn vrouw en ik voor de keuze stonden om richting Het Rutbeek te gaan, waren wij rond de vijftig. Te jong om te stoppen, maar eigenlijk te oud om nog eens te verplaatsen. Toch kozen we voor het laatste. Maar zonder een overnameverplichting voor de jongens.’

Puur het melkveebedrijf overnemen, wilden Bart en Tom dus niet. Maar na hun stages (op kantoren) beseften de broers dat in de buitenlucht met voedselproductie bezig zijn z’n charmes heeft. ‘Onmiddellijk na onze studie was duidelijk dat we toch wel iets met de boerderij wilden doen’, zegt Tom. ‘Want pap en mam hebben hier heel wat moois neergezet.’ Bart: ‘Als we het gaan doen, dan gaan we het in elk geval samen doen, hebben we tegen elkaar gezegd.’

Maar wat? Vele opties kwamen in de woonkeuken in Enschede op tafel. Het werden uiteindelijk sojabonen. ‘Ik zag in Amsterdam dat veel mensen daar de omslag maakten naar een vegan lifestyle’, zegt Bart. Tom: ‘Maar al die plantaardige producten kwamen van ver. Dat kon dus nog wel een stukje duurzamer.’

Naast het melkveebedrijf begonnen de broers in 2017 met de teelt van soja. ‘Probeer het maar eens, zeiden pap en mam, maar het ging eigenlijk meteen verrassend goed.’ Met behulp van filmpjes op Youtube gingen ze steeds een stapje verder. Tom: ‘Het was echt pionieren. Dingen uitproberen. Wat werkt wel en wat werkt niet? En pionieren zijn we eigenlijk nog steeds aan het doen.’

Daarbij volgde de ene uitdaging de andere op. ‘Soja telen is één ding, maar productie een ander. De grootste uitdaging was: hoe ga je een klein product dat je hebt uitgedacht aan de keukentafel op grote schaal aanbieden? Daarbij moesten we ons in het begin ook vaak verdedigen. Zo werd ons wel verweten dat we een vraag creëerden die er niet was. Inmiddels zien mensen dat die vraag er wel degelijk is en krijgen we juist veel positieve reacties op ons verhaal.’

De sojaproductie van De Nieuwe Melkboer, zoals het bedrijf van de broers is gaan heten, werd aanvankelijk gedaan naast de 75 melkkoeien. Maar een paar jaar geleden besloot de familie om afstand te doen van de koeien.

Tom: ‘Want zoals het al die jaren een kwestie was van pionieren, was het ook een zaak van focus. Focussen op één ding en dat echt goed doen. Vandaar ook dat we sojamelk hebben laten vallen en nu puur yoghurt produceren. Al mag je dat eigenlijk niet zo noemen. Plantaardig alternatief voor yoghurt, heet het officieel. En dat gaat goed. Met het fabriekje dat in onze schuur staat, zouden we heel Nederland kunnen voorzien van sojayoghurt.’

Ouders Wim en Annet zijn onder de indruk. ‘Ik vind het heel knap zoals ze het doen’, zegt de laatste, ‘zeker ook gezien de vele uitdagingen waar ze tegenaan zijn gelopen. Petje af, want het was zeker geen gelopen race. Ze houden vol en laten zich niet meteen uit het veld slaan. Daarbij vind ik het ook heel leuk dat ze zo mooi samenwerken. Het zijn twee heel verschillende types, maar ze vullen elkaar mooi aan. Daar kan ik als moeder echt van genieten.’