

Slimme brillen
De toekomst van...Een bril die je ogen vervangt. Zo ver is het nog niet, maar de Haagse start-up Envision, die onlangs naar Rotterdam verhuisde, komt een heel eind. Het bedrijf ontwikkelde een slimme bril die is uitgerust met AI-assistent Ally. Voor slechtzienden en blinden is de uitvinding een uitkomst. ‘Het geeft zoveel meer vrijheid en autonomie’, vertelt hoofd marketing Vanessa Vigar (58), die de techniek zelf ook gebruikt.
De Envision Glasses is op het eerste gezicht een vrij normale bril. Het enige opvallende is dat een van de twee poten breder is en dat aan de bovenkant van het glas een klein, doorzichtig blokje zit. Wat niet te zien is, en dat maakt het grootste verschil, is dat de bril gekoppeld is aan Ally, een AI-assistent.
‘Zet ’m maar eens op’, zegt productmanager Ferkan Metin (31), terwijl hij het lichte montuur overhandigt. De brede brillenpoot, legt hij uit, is als een touchscreen met aan de voorkant een klikknopje. ‘Klik er maar eens op. Dan kom je in het menu.’
Door te swipen op de brilpoot scroll je langs verschillende functies zoals lezen, scannen, bellen, spraakopdrachten versturen, scènes beschrijven, objecten vinden en de omgeving verkennen. Veel van die functies beginnen met een klik op het knopje. Kort daarop begint de bril te praten: ‘Je zit in een kleine kamer aan een tafel’, hoor ik door een luidsprekertje in mijn oor. ‘Tegenover je zitten een man en een vrouw. De man zit links voor je. De vrouw rechts voor. Ze glimlachen en kijken je aan.’
‘Doe je ogen maar dicht’, stelt Metin voor, ‘en vraag waar je koffiekopje staat’. Een nauwkeurige instructie over de plek op de tafel volgt. Licht aarzelend – mijn laptop staat er immers naast – bereik ik met mijn hand het kopje.

Handschriften herkennen
Het is verbluffend wat de bril allemaal kan. Spullen zoeken, situaties omschrijven, geld en pasjes scannen, handschriften herkennen, de weg vinden, teksten voorlezen of daar alleen de hoofdzaken uitlichten, videobellen, licht en kleuren herkennen. ‘Er gaat een heel nieuwe wereld open voor gebruikers’, vertelt Vigar, die zelf slechtziend is. ‘De toekomst is zoveel toegankelijker.’
Een deel van deze functies is ook in apps voorhanden, vertelt ze. Maar in deze bril is het allemaal gebundeld. Voor sommige mensen is een bril ook een logischer en intuïtiever hulpmiddel dan apps, omdat de techniek op ooghoogte zit én omdat je je handen ermee vrijhoudt. ‘Dat is heel handig, zeker als je ook een stok en/of hulphond hebt.’
Metin en Vigar onderhouden veel contact met gebruikers van de bril. Metin: ‘We leren van hen waar behoefte aan is en wat beter kan. Zo kunnen we ervoor zorgen dat elke update weer beter is.’ Ze krijgen in die gesprekken vaak ook te horen wat de bril voor de gebruikers betekent. ‘Het geeft hun veel meer vrijheid en een grotere autonomie’, vertelt Vigar.
Brieven voorlezen
Veel beslissingen voor blinde mensen worden door anderen genomen, merkt ze. ‘Door deze bril verschuift dat en kunnen mensen met een visuele beperking veel meer zelf doen en beslissen. Grote dingen, zoals eropuit trekken en werken, maar ook kleinere dingen, zoals bijvoorbeeld als eerste een brief lezen. Dat vertelde een man die ziek is. Zijn brieven waren nu eindelijk privé. Hij vindt het zo’n verworvenheid dat hij, en niet zijn kinderen, nu als eerste weet wat de uitslag van zijn ziekenhuisonderzoeken is. Aan dat soort dingen denk je niet snel, maar het zijn heel wezenlijke zaken voor mensen.’

Een uitkomst voor blinden en slechtzienden
De Envision Glasses, een Haagse start-up die onlangs naar Rotterdam verhuisde, zet met behulp van kunstmatige intelligentie (AI) visuele informatie om in spraak.
Ongeveer 2 procent van de Nederlandse bevolking is blind of slechtziend, aldus het Oogfonds. Wereldwijd ligt dat percentage op 3,4 procent
Envision Glasses zijn er in drie modellen: read, home en professional. Prijzen variëren van 1.900 tot 3.500 euro
De bril is geregistreerd als medisch hulpmiddel en wordt door sommige zorgverzekeraars vergoed. Ook het UWV vergoedt de kosten soms
- Auteur: Marijn Kramp
- Fotograaf: Henk Wildschut















