Vleesvervangers

De proefkeuken vormt het kloppend hart van Schouten Europe. Hier test en ontwikkelt een team van productontwikkelaars vleesvervangers op basis van plantaardige eiwitten. ‘Zo willen we voorop blijven lopen in de markt’, zegt CEO Niek-Jan Schouten.

Het vooruitstrevende karakter zat er al vroeg in bij het familiebedrijf, dat in 1893 begon als dorpsbakkerij. Later werd de focus verlegd naar grondstoffen en veevoeders, waarna in 1990 de echte ommezwaai volgde. Henk, de vader van Niek-Jan, begon met de ontwikkeling van vleesvervangers op basis van plantaardige eiwitten.

Daarmee was hij een van de eersten. ‘Mijn vader dacht: het aantal mensen op aarde groeit enorm. Als we allemaal zoveel vlees blijven eten, is er op den duur niet meer genoeg. Hij besefte dat het veel efficiënter en duurzamer is als je plantaardige grondstoffen direct omzet in voedsel voor mensen en niet via een dier.’

Inmiddels is Schouten Europe uitgegroeid tot een internationaal bedrijf en behoort het tot de belangrijkste producenten van vegetarische en veganistische vleesvervangers. Het assortiment bestaat uit meer dan honderd producten. Van de ‘classics’, zoals hamburgers en schnitzels, tot de ‘variations’, zoals groenteballetjes en spinazie-kaasburger.

Al deze producten vonden hun oorsprong in de proefkeuken, die eruitziet als een soort laboratorium. Op de ongeveer veertig vierkante meter kan Schouten Europe het productieproces uit de fabriek in het Overijsselse Goor op kleine schaal nabootsen. De keuken is gevuld met onder meer ovens en een fermentatiekamer om tests te doen met tempeh. ‘We produceren en testen hier met hoeveelheden van een tot vijf kilo’, zegt Schouten.

De producten worden getest door het proefteam, bestaande uit medewerkers van Schouten Europe. Zodra het product is goedgekeurd, wordt er een proefproductie van vijfhonderd tot duizend kilo opgezet. ‘Ook die keuren we nog een keer voordat we aan de echte productie beginnen.’

Volgens Schouten loopt innovatie als een rode draad door het bedrijf. Of het nu gaat over de technologie, het type product, de textuur of de ingrediënten. ‘Hoe en wat we precies doen, blijft natuurlijk geheim’, zegt hij met een knipoog. ‘Maar we vinden het leuk om te pionieren.’

Schouten zet de vleesvangers die gemaakt zijn van plantaardige eiwitten, zoals tarwe, soja en erwten, af via verschillende kanalen. Van fastfoodketens, restaurants en cateraars tot supermarkten. Daarnaast zijn er partijen waaraan Schouten Europe ‘gehakt’ of losse stukjes ‘kip’ levert, die weer ergens in worden verwerkt.

Schouten ziet de laatste jaren een duidelijke verschuiving als het gaat om plantaardige producten. Waar de echte vleesvervangers, zoals kipstukjes en hamburgers, lange tijd veruit het populairst waren, winnen tegenwoordig de producten terrein die helemaal niet op vlees lijken. Denk aan falafel en tempeh.

Hoe de wereld er over twintig jaar uitziet, durft Schouten niet te zeggen. Wel weet hij zeker dat de vleesconsumptie dan verder is afgenomen en ons eten meer en meer uit plantaardige eiwitten zal bestaan. ‘Aan ons de taak om de beste en lekkerste producten te ontwikkelen én te produceren.’