‘Voor zelf bouwen moet je een beetje gek zijn’

Ingeklemd tussen twee andere bouwplaatsen aan de Nieuwe Gracht in de wijk Nieuw Delft ligt het perceel van de bouwgroep van David en Cezar Schmieman. Het fundament van het complex waarin de broers en nog dertien anderen straks hun eigen appartementen hebben, is gelegd en de eerste van de zes verdiepingen is opgemetseld.

Bij de buren, die net als David en Cezar een bouwgroep via Collectief Particulier Opdrachtgeverschap vormen, is de bouw al een paar verdiepingen verder. Maar waar de buur-bouwgroepen zich richten op innovatieve duurzame bouwtechnieken en samenlevingsvormen, heeft de groep van David en Cezar tot doel betaalbare, duurzame woningen voor starters te realiseren. Dat doen ze door zoveel mogelijk zelf te doen. ‘Zowel op de bouwplaats als in de organisatie. Wij regelen zelf de planning, de onderaannemers en de inkoop. Dat maakt de woningen goedkoper.’

Maar zelf bouwen kost ook meer tijd. Dat was, met alle deadlines die de gemeente in de projectvormingsfase stelde, best aanpoten. Cezar, die vandaag samen met zijn vader en iemand anders uit de groep aan de slag is op de bouwplaats, wijst naar het appartementencomplex ernaast waar het hoogste punt al bijna bereikt is. ‘Bij hen gaat de bouw sneller, omdat zij op de klassieke manier bouwen. Dus met een grote rol voor de architect en de aannemer. Wij hebben die kostenpost zo laag mogelijk gehouden.’ Makkelijk is dat niet, lacht David. ‘Wel heel leuk en heel leerzaam. Bovendien is het de enige manier om aan een betaalbare woning te komen in Delft.’

David wilde al langer een plek voor zichzelf. Maar dat bleek lastiger dan hij dacht. Om zich heen zag hij vrienden die al heel lang tevergeefs op zoek waren naar woonruimte. ‘En hoewel de kranten vol staan van het woningtekort en elke gemeente en politieke partij vindt dat er meer huizen gebouwd moeten worden, gebeurt er niet veel. Dus toen ben ik, samen met mijn jongere broer Cezar, zelf een plan gaan maken.’

Daarbij hadden ze het geluk dat hun vader vroeger aannemer was en wel wilde helpen. Bovendien kwamen in de grote nieuwbouwwijk Nieuw Delft kavels ter beschikking voor collectief zelf bouwen. De broers dienden hun plan in en mochten aan de slag.

David: ‘Dat had natuurlijk wel wat voeten in de aarde. Van alle uitdagingen was de financiering misschien wel de spannendste. Rabobank ondersteunt zowel zelfbouw- als CPO-projecten, maar die regelingen gaan meestal uit van een klassieke opzet met een aannemer. Omdat wij de bouw in eigen beheer doen, moesten we goed uitzoeken hoe we ons plan binnen de voorwaarden konden inpassen. We hebben het project gefinancierd alsof al het werk uitbesteed wordt. Aan het einde van de rit houden de deelnemers dus een deel van hun bouwdepot over.’

Ook was het een hele toer om medebewoners te selecteren. De broers besloten het nieuwbouwproject op Funda te zetten. Cezar: ‘Dat liep storm. We hebben 900 telefoontjes gehad en uiteindelijk 115 gesprekken gevoerd met kandidaten.’

De gemiddelde leeftijd van de uiteindelijke groep, die behoorlijk internationaal is, is 27 jaar, vertelt David. ‘Dat was niet onze opzet, maar het pakte zo uit. In het buitenland is het veel gewoner om met een groep aan een huis te bouwen. En aangezien de Technische Universiteit veel mensen van over de hele wereld trekt, reageerden er ook best veel internationals. Je merkt dat zij meer ideeën, kennis en durf hebben, omdat zelf bouwen voor hen gewoner is dan voor Nederlanders. Daarvan bleek een deel het toch best lastig te vinden om voldoende tijd vrij te maken voor de bouw.’

Dat hoeft ook niet per se, legt David uit. Maar als je het niet doet, wordt het appartement wel duurder, want dan besteed je dat werk uit. ‘Niet iedereen doet dus evenveel. En ook doet niet iedereen hetzelfde. Sommigen richten zich vooral op de planning en het regelwerk. Anderen houden zich meer met de uitvoering bezig. We houden van iedereen de gewerkte uren bij en dat verrekenen we uiteindelijk.’ Het is wel heel aantrekkelijk als je zelf veel doet, vervolgt Cezar. ‘Het kan, schatten wij in, 60.000 euro schelen. Dat is serieus geld.’

Over een jaar moet het appartementencomplex met woningen tussen de 53 en 93 vierkante meter af zijn. Tot die tijd zijn de jonge bouwers op het bouwterrein aan de slag met hun onderaannemers. ‘Die onderaannemers zijn gewend om voor een professionele aannemer te werken. Dat zijn wij natuurlijk niet’, vertelt Cezar. ‘Maar ze vinden het hartstikke leuk om voor een groep jonge mensen te werken. Ze nemen echt de tijd om ons van alles te leren en komen met veel adviezen hoe we dingen beter kunnen aanpakken.’

Voor zover bekend zijn de broers, die beiden op de bovenste verdieping gaan wonen, en hun mede-bouwers de enige CPO in Nederland voor starters en de enige CPO die zowel de ontwikkeling als de bouw uitvoert in eigen beheer. Waarbij alles gericht is op dat ene doel: betaalbare woonruimte creëren.

David hoopt dat dit een voorbeeldproject wordt voor andere gemeenten. ‘In heel Nederland kampen we met een woningtekort en oplopende huizenprijzen, waardoor starters er niet meer tussenkomen. Wat wij hier doen, biedt echt een oplossing. Het zou toch fantastisch zijn als starters overal op deze manier aan de slag kunnen en hun eerste woning zelf mogen bouwen?’

Hij denkt dat veel meer jonge mensen zo’n project op zich kunnen nemen. ‘Ik ben niet dapperder of ondernemender dan andere jongeren. Ik heb wel het voordeel van een handige pa, en via mijn werk ook veel contact met zelfbouwers, waardoor ik wist dat ik het kan: zelf bouwen.’

Het vergt wel veel doorzettingsvermogen, vervolgt hij. ‘En je moet een beetje gek zijn om zoveel werk op je te nemen. Ook moet je niet in problemen denken, maar in oplossingen. Maar als je dat kunt, is het echt te doen.’