Pee-Jay Czifra-Malawau lag in 2013 ruim twee maanden in het ziekenhuis nadat er bij hem lymfeklierkanker was geconstateerd. Zware chemo’s en bestralingen hadden hem fysiek en mentaal uitgeput, toen hij zich een aantal confronterende vragen stelde. Hij was de trotse vader van drie kinderen, maar wat had hij in die 36 jaar nou eigenlijk met zijn leven gedaan? Welke talenten had hij optimaal benut?

‘Ik ging de confrontatie met mezelf aan en kwam erachter dat ik niet tevreden was met wat ik had bereikt in het leven’, zegt Czifra-Malawau, ruim tien jaar na de moeilijkste periode uit zijn leven. ‘Als ik het niet zou redden, zou ik nergens om herinnerd worden. Als ik beter zou worden, wilde ik mijn leven anders gaan aanpakken. Mijn talenten benutten en dingen doen die ik echt leuk vond.’

Van een vriend van vroeger - kunstenaar Paul Watty met wie Czifra-Malawau in zijn jeugd veel had getekend - kreeg hij bij diens bezoek aan het ziekenhuis een tekenboek en potlood. Zodra Czifra-Malawau daarmee, liggend in zijn ziekenhuisbed, in de weer ging, vergat hij zowel fysiek als mentaal even alle ellende. ‘De boodschap van die vriend was: doe iets met je talenten.’

Czifra-Malawau herstelde en het cadeau van zijn vriend vormde de aanzet om zijn leven daadwerkelijk om te gooien. ‘Ik merkte dat ik heel veel plezier haalde uit tekenen en het ook nog steeds in mijn vingers had’, aldus Pee-Jay, die zijn baan als gevangenisbewaarder na twintig jaar opgaf. ‘Ik had de conclusie getrokken dat ik mij wilde gaan focussen op mijn creativiteit en de kwaliteit van het leven wilde verhogen.’

Als muziekliefhebber maakte hij portretten van bekende artiesten. Jimmy Hendrix. Prince. Het gaf hem een goed gevoel en mentale rust. Tekenen en schilderen werd een therapeutische bezigheid. ‘Ik kreeg er energie van en wist dat ik mijn passie had hervonden.’ Zodra hij zijn creativiteit de vrije loop kon laten, voelde hij zich weer even het onbezorgde kind dat opgroeide in Tilburg-Noord en dat elk schrift dat hij had met tekeningen bedekte. ‘Ik tekende alles na, dat ging me goed af. Het is een goede oefening geweest om mijn oog voor detail te trainen. Op school was tekenen mijn favoriete vak, al heb ik er nooit van gedroomd kunstenaar te worden.’

Zo ver is het nu wel gekomen. Het schilderij dat hij maakte van Alicia Keys was daarvoor een belangrijke aanzet. Czifra-Malawau las dat de Amerikaanse zangeres geen make-up meer droeg en dat trok zijn aandacht. Hij schilderde drie portretten van haar op canvas en zette die op Instragram. Wat er volgens gebeurde, had hij zelfs in zijn stoutste dromen niet durven hopen.

‘Ik weet nog dat ik met mijn vrouw Nadine een spannende serie lag te kijken toen er onophoudelijk meldingen van Instagram verschenen op het scherm van mijn telefoon’, herinnert hij zich. ‘Ik schrok in eerste instantie: ik dacht dat er een virus op mijn telefoon zat. Mijn telefoon liep letterlijk vast.’ Maar toen hij doorhad wat er werkelijk aan de hand was, moest hij twee keer met zijn ogen knipperen: Alicia Keys had zijn bericht, met daarin de portretten van de wereldster, op haar sociale-mediakanalen gedeeld. De portretten gingen viraal.

‘Dat Alicia Keys mijn werk deelde, was voor mij de bevestiging dat ik de goede keuze had gemaakt. Dat ik het lef had gehad mijn hart te volgen en iets moest doen met het talent dat ik had gekregen. Het voelde als erkenning en gaf me tegelijk enorm veel inspiratie om door te gaan.’

Inmiddels heeft Czifra-Malawau als kunstenaar met HippeShit013 zijn eigen bedrijf en experimenteert hij met verschillende kunstvormen en schildertechnieken. Zijn werken hangen over de hele wereld. Hij werkt samen met artiesten als Brainpower en Candy Dulfer en deed mee aan het tv-programma Sterren op het Doek. Ook Loods 5, een gerenommeerde woonwinkel die qua stijl past bij het werk van Czifra-Malawau, ging een samenwerking met hem aan. ‘Ik heb nooit de kunstacademie of iets dergelijks gedaan, maar het mezelf helemaal aangeleerd. Of beter gezegd: mijn creativiteit de vrije loop gelaten.’

Czifra-Malawau is dankbaar voor het leven dat hij nu leidt en de talenten die hij heeft ontdekt. Hij weet zeker dat de creativiteit niet in hem naar boven was gekomen zonder de ziekte. ‘Slagen in het leven en succesvol worden als kunstenaar is mijn middelvinger naar kanker.’

Behalve kunstenaar is Czifra-Malawau trotse ambassadeur van de Stichting Verbeeten Challenge, die zich inzet voor betere zorg voor mensen met kanker en hun naasten. ‘Ik zie lotgenoten die er niet meer zijn of nog strijden tegen kanker als mijn inspiratie’, zegt Czifra-Malawau, wiens motto tegenwoordig luidt: ‘Ik heb kanker niet overleefd, kanker heeft míj niet overleefd. Ik heb de strijd niet gewonnen, kanker heeft van mij verloren.’

Hij denkt nog regelmatig terug aan de afspraak die hij met zichzelf maakte op het moment dat hij niet wist of hij ooit beter zou worden. Dan zou hij iets gaan doen wat hij echt waardevol vond, zijn talenten benutten en zijn best doen om herinnerd te worden. Hij is de afspraak met zichzelf nagekomen. ‘Elk schilderij of kunstwerk is een stukje DNA van mij. Mijn vingerafdrukken staan erop. Het is de vertaling van mijn creativiteit. Elke keer voel ik weer: dit is wie ik ben en waar ik het allemaal voor heb gedaan.’