Wonen, werken en leren op een bijzonder landgoed

Iedereen die aankomt op het majestueuze landgoed Parc Spelderholt in Beekbergen krijgt een warm welkom. Studenten die zogenaamde ‘Pleinzicht’-dienst hebben, ontvangen de gasten.

‘Dat is de enige dienst waarbij je gewone kleren aan mag’, lacht Chris (20). Samen met een medestudent heeft hij vandaag als taak om gasten op te wachten bij de ingang van het park, om ze vervolgens naar de receptie van het hotel of naar hun afspraak te brengen. Op de zonnige dag dat wij een dagje meelopen, doet hij dat lekker in korte broek.

Medestudent Fleur (20) draagt wel keurige werkkleding, want zij volgt de leergang dienstverlening. ‘Dat betekent dat ik bijvoorbeeld schoonmaak en stofzuig’, vertelt ze. ‘Maar ik check ook in de agenda of er afspraken zijn en stuur mailtjes, dat vind ik het leukst om te doen.’

‘Er zijn drie verschillende leergangen’, legt directeur/bestuurder Desirée Gertsen uit. ‘Horeca, dienstverlening en onderhoud. In principe volg je vier jaar lang dezelfde leerlijn, maar als iets echt niet bij je blijkt te passen, kun je wisselen. Er studeert hier een jonge vrouw die begon bij horeca, maar toch liever naar onderhoud wilde. Nu zit zij op de trekker.’

Het bijzondere van Parc Spelderholt is dat jongeren met een verstandelijke beperking hier werken, leren én vijf dagen per week wonen. Eén dag per week krijgen ze theorieles over hun leerrichting en de rest leren ze in de praktijk in het hotel, het restaurant of op het terrein. En er zijn externe stages, zoals bij sportwinkelketen Decathlon. ‘Die hebben zich aan ons verbonden’, aldus Gertsen. ‘Onze studenten kunnen bij al hun filialen aan het werk.’

Fleur heeft op een briefje geschreven wat ze ons allemaal wil laten zien. Ze wil de rondleiding beginnen in het hotel, maar als we haar tijdens het lopen vragen wat ze de allerfijnste plek vindt op het landgoed, staat ze stil en wijst naar een plek een paar meter verderop. ‘Dat bankje’, zegt ze. ‘Je kunt er lekker zitten en genieten van het mooie uitzicht.’ Het bewuste bankje blijkt er nog niet zo lang te staan. ‘We hebben het onlangs gekregen van Rabobank’, vertelt Gertsen. ‘Zij hebben de aankoop van het landgoed door onze stichting gefinancierd.’

Om het landgoed te kunnen gebruiken, had de stichting een erfpachtcontract met het Rijk. Toen duidelijk werd dat dit niet verlengd zou worden, moest Parc Spelderholt op zoek naar een andere oplossing. Vier jaar praten, onderhandelen en rekenen volgden.

Uiteindelijk kwam de financiering rond en stelde de gemeente Apeldoorn zich garant. Op 17 juni 2025 werd de koop officieel beklonken en kwam het landgoed definitief in handen van de stichting zelf. Gertsen: ‘We zijn ontzettend blij dat Parc Spelderholt nu ons eigendom is en we door kunnen gaan met wat we doen.’

Fleur en Chris nemen ons mee naar het restaurant, waar studenten, hun begeleiders en het keukenpersoneel druk bezig zijn met de voorbereidingen voor de lunch. ‘We doen hier van alles’, vertelt Fleur. ‘Glazen neerzetten en bestek neerleggen bijvoorbeeld. Maar we vragen ook aan de gasten wat ze willen eten en drinken. Dat moet je dan onthouden en doorgeven aan de chef.’

Gertsen vult aan dat kwaliteit en gastbeleving altijd voorop staan. ‘Dat is een van de belangrijkste lessen voor onze studenten; niet alleen om het vak goed te kunnen leren, maar ook voor hun gevoel van trots. Wijn wordt geschonken met zo’n mooie, witte doek om de fles en net als in een ander restaurant gaat koffie met een voetbad terug naar de keuken.’

Die kwaliteit krijgen de hotelgasten natuurlijk ook. Hun kamers moeten piekfijn in orde zijn. ‘Ik vind het hotelwerk altijd leuk’, vertelt Chris. ‘Gisteren heb ik de koffiehoekjes in de hotelkamers netjes gemaakt en de theezakjes, koffie, suiker en melk aangevuld.’

De volgende stop is Pleinzicht, waar Chris vandaag staat. Hier leren studenten meer dan alleen gasten welkom heten. Ze houden de ontvangstruimte netjes, controleren of alle lessenaars klaarstaan, printen roosters uit en beantwoorden telefoontjes.

Vandaag worden er koksbuizen gestreken voor keukenmedewerkers. ‘Belangrijke stappen in zelfredzaamheid’, zegt Gertsen. ‘Ze leren kleding verzorgen, plannen, samenwerken en verantwoordelijkheid nemen.’

De studenten wonen ook op het landgoed. Chris leidt ons naar het Boshuis waar hij van maandag tot en met vrijdag woont. Houten smileys, gemaakt door de studenten bij Onderhoud, bungelen vrolijk in de grote boom op het plein. Zes studentenhuizen staan er naast elkaar, elk met negen studenten. ‘Iedereen heeft een eigen kamer’, zegt Chris. ‘De badkamer en wc deel je met drie of vier huisgenoten. In de gezamenlijke ruimtes eten we samen of doen we een spelletje. Het is heel gezellig. Ik zit hier nu een jaar en heb veel vrienden gemaakt.’

Studenten houden hun kamers zelf bij, doen de was en koken samen. ‘Die dagelijkse dingen maken dat ze straks goed voorbereid zijn als ze uitstromen naar een baan en eigen woonplek’, legt Gertsen uit. ‘We kijken per student wat er nodig is. De een kan alles zelf, de ander heeft wat meer sturing nodig.’

Naast de vaste studenten zijn er ook regelmatig logés op Parc Spelderholt: jongeren met een verstandelijke beperking die even komen proeven van het leven hier. Zij draaien een paar dagen mee, maar verblijven als echte gasten in het hotel. Gersten: ‘Het is bedoeld om te wennen aan het idee van hier wonen en werken. Zo kunnen we samen kijken of het bij hen past. Voor veel jongeren is het spannend om van huis weg te gaan. Maar als ze hier ervaren hoe warm en professioneel het is, durven ze de stap sneller te zetten.’

Als Fleur en Chris verder moeten met hun taken en we afscheid van hen hebben genomen, vertelt Gertsen dat de persoonlijke groei van studenten de grootste winst is. Volgens haar zorgt de samenhang van wonen, werken en leren ervoor dat ze zelfstandiger worden en zelfvertrouwen krijgen.

‘Hierdoor wordt hun kans op een baan vergroot en kunnen ze bij een werkgever werken die past bij hun mogelijkheden en interesse’, legt ze uit. ‘Voor bedrijven is het goed om te weten welke mogelijkheden zij hebben, wie ze zijn en wat je van hen kunt verwachten. In het begin kan er extra begeleiding nodig zijn om elkaar en het werk te leren kennen. Het zou helpen als er meer banen beschikbaar komen voor jongeren met een beperking.’