Beton

Wie de fabriek van Preco binnenloopt, ziet rijen prefab betonelementen klaarstaan voor transport. Wanden, vloeren, trappen, balkons: allemaal onderdelen van gebouwen die straks op de bouwplaats in elkaar worden gezet. Efficiënt, maar er zit nog een andere gedachte achter. ‘Wat wij hier maken, moet je later weer kunnen gebruiken’, zegt Teus Kuijsten, die samen met Theo Kool de directie van het bedrijf vormt. 

Dat betekent dat niet alleen het eindproduct telt, maar het hele proces. Beton bestaat uit zand, grind, cement en water. Vooral de productie van cement zorgt voor veel uitstoot. ‘Daar zit de grootste uitdaging’, zegt Kuijsten. ‘We proberen zo min mogelijk cement te gebruiken en vervangen een deel door alternatieve materialen.’

Daarnaast wordt steeds meer gewerkt met gerecyclede grondstoffen. Betonafval uit productie of sloop wordt opnieuw gebruikt. ‘Als we elementen zagen, houden we reststukken over. Die worden gebroken en gaan weer terug het beton in’, zegt hij. ‘Hetzelfde geldt voor beton uit gesloopte gebouwen. Dat nemen we in, breken we en gebruiken we opnieuw.’

Bij dat proces worden materialen gescheiden en opnieuw ingezet. Het staal gaat via schroot terug de keten in en wordt opnieuw gebruikt als wapeningsstaal. De steenachtige fractie wordt gebroken en vormt weer grondstof voor nieuw beton. ‘Je kunt daarmee een groot deel van de primaire grondstoffen vervangen’, aldus Kuijsten.

De volgende stap zit volgens hem in het ontwerp van gebouwen. Waar beton traditioneel wordt gestort voor de lange termijn, zie je nu dat constructies steeds vaker demontabel worden gemaakt. ‘In theorie kun je onderdelen dan loshalen en ergens anders opnieuw inzetten’, legt hij uit. Daarmee blijft het materiaal beschikbaar voor hergebruik.

Prefab beton speelt daarin een belangrijke rol. Omdat de elementen in de fabriek worden gemaakt, is het proces nauwkeuriger en ontstaat er minder afval. Op de bouwplaats hoeft alleen nog gemonteerd te worden. ‘Het is eigenlijk een soort LEGO’, lacht Kuijsten. ‘Het gaat heel snel en je kunt doorwerken als het slecht weer is.’

Preco is een relatief jonge speler. In 2018 begon het bedrijf met de overname van een kleine betonfabriek, waarna meerdere bedrijven volgden. Inmiddels telt de groep zo’n 350 medewerkers, verdeeld over locaties in Apeldoorn, Hengelo, Raalte en Heino.

Duurzaamheid is belangrijk voor Preco. Op het dak liggen 3.371 zonnepanelen, goed voor meer energie dan er wordt verbruikt. Regenwater wordt opgevangen en gebruikt in het productieproces. De fabriek is gasloos en ingericht op efficiënt energiegebruik. Leuke extra: op het terrein staan bijenkasten, waar honderden bijen echte Preco-honing maken.

Ook op logistiek vlak zoekt het bedrijf naar verbetering. Vrachtwagens rijden op HVO100 (hernieuwbare diesel) en worden zo efficiënt mogelijk beladen. Op het bedrijventerrein werken bedrijven samen om energieverbruik te optimaliseren. ‘We stemmen ons stroomverbruik onderling af, zodat we pieken vermijden.’

Daarnaast investeert Preco in opleiding en ontwikkeling. Via een online leersysteem kunnen medewerkers diploma’s behalen en er wordt Nederlandse les aangeboden aan collega’s die dat willen. Volgens Kuijsten ligt de toekomst van beton in hergebruik van materialen. ‘Als je straks een gebouw afbreekt, kun je alle materialen honderd procent gebruiken’, zegt hij. ‘We kunnen echt alles terugnemen en hergebruiken.’