Leer

In een vitrinekast in een bedrijfshal in Ammerzoden ligt een aantal producten: naast een paar felgekleurde schoenen staat een chique handtas en er liggen een zwarte portemonnee en een telefoonhoesje. Wie niet beter weet, zou denken dat ze allemaal van leer gemaakt zijn.

Maar dat is niet het geval. Deze spullen zijn ge­­maakt van mycelium, ook wel paddenstoelenleer genoemd. Mycelium is het wortelstelsel van een paddenstoel, dat normaal onder de grond groeit en waar niks mee wordt gedaan. ‘Wij kweken mycelium boven de grond en gebruiken het als duurzaam alternatief voor leer’, zegt Simon Hoenderop.

Samen met zijn compagnon Bert Rademakers begon hij vijf jaar geleden het bedrijf Mycelium Materials, waarbij gebruik wordt gemaakt van de champignontechnologie.

Geen onbekend terrein voor de twee: Hoenderop werkte voor de Coöperatieve Nederlandse Champignonkwekersvereniging (CNC), terwijl Rademakers grondstoffen voor exotische paddenstoelen produceerde. De regio rondom Ammerzoden staat bekend om haar champignonkwekerijen.

In een van de bedrijfshallen houdt Hoenderop halt bij de grote machine waar het mycelium wordt gemaakt. Aan het eind van de lopende band snijden drie medewerkers een dikke mat mycelium af van het restafval, dat weer door een lokaal bedrijf wordt gebruikt als bodemverrijker.

‘Dit mycelium hebben we in twee weken gekweekt’, zegt Hoenderop, terwijl de medewerkers de myceliummat oprollen en op een steekwagen leggen.

Iets verderop wordt de mat op een lange tafel weer uitgerold voor een kwaliteitscontrole. ‘We checken of het product homogeen genoeg is, dus of er geen gaten in zitten, en we controleren de treksterkte. We produceren een alternatief voor leer, dus moet je het daarmee vergelijken’, zegt Hoenderop.

Daar zit voor Mycelium Materials, dat naar eigen zeggen nog in de proefperiode zit, de grootste ruimte voor verbetering, meent hij. ‘Er zijn hier al een aantal grote merken komen kijken en die zijn heel enthousiast over ons duurzame product, maar ze willen dat de kwaliteit nog beter wordt. Het verschil zit ’m nu nog vooral in de treksterkte.’

Als de myceliummatten zijn gecontroleerd en opgeknipt in stukken van 1 meter bij 1.60 meter, gaan ze naar een leerlooierij in Dongen, waar ze worden verwerkt tot een alternatief voor leer. Hoenderop: ‘We kweken eigenlijk het alternatief voor de koeienhuid.’

Hoenderop en Rademakers zijn ervan overtuigd dat mycelium de toekomst heeft. ‘Je kan op een veel kleiner oppervlak en in een veel kortere tijd veel meer materiaal kweken dan met koeien’, zegt Rademakers.

‘Als wij dezelfde hoeveelheid mate­riaal per jaar met koeien willen produceren, dan hebben we 30.000 koeien per jaar nodig. De gemiddelde levensduur van een koe is ongeveer drie jaar, dus moeten we 90.000 koeien houden. Daar hebben we hier echt niet de ruimte voor.’

Bovendien, voegt Hoenderop eraan toe, wordt er steeds minder vlees gegeten. Dat betekent dat er over enkele decennia ook minder koeien nodig zijn. ‘Ik hoor vanuit de leerindustrie dat het nu soms al lastig is om aan huiden te komen. Mycelium zou een duurzaam en mooi alternatief kunnen zijn.’